Eén van de meest invloedrijke en boeiende geschiedkundige personages uit de winderige 17de eeuw, doch bij het grote publiek niet zo gekend, luistert naar de naam Christina. Op 6-jarige leeftijd werd zij plotseling koningin van het protestantse Zweden nadat haar vader het leven liet in een slag tegen het leger van het Katholieke Heilige Roomse Rijk. 22 jaar later zou ze troonsafstand doen, verkleed als man naar Rome vluchten via het vijandelijke grondgebied van de Denen en zich 'bekeren' tot het katholieke geloof. Zo mogelijk nog interessanter is het om fragmenten uit haar briefwisseling met koningen, diplomaten, kardinalen en ander belangrijk postmiddeleeuws gespuis na te lezen. Twee opmerkelijke citaten zijn de moeite waard om te noteren:'Vrouwen zouden nooit mogen regeren en ik ben hiervan zo overtuigd dat ik zelfs mijn eigen dochters niet voor troonopvolging in aanmerking had laten komen, mocht ik ooit getrouwd geweest zijn. Ik zou meer van mijn koninkrijk dan van mijn kinderen hebben gehouden en ik zou mijn koninkrijk hebben verraden door het door meisjes te laten besturen. Deze woorden zouden voor waar aangenomen moeten worden aangezien ik tegen mijn eigenbelang spreek -maar ik heb er altijd op gestaan de waarheid te zeggen, ten koste van wat dan ook. Het is bijna onmogelijk voor een vrouw om een goede koning of heerser te zijn. Vrouwen zijn te onwetend, hun lichaam, ziel en geest zijn te zwak. Alles wat ik gezien of gelezen heb, bevestigt het feit dat vrouwen die regeren, of die proberen te regeren, zich alleen maar onsterfelijk belachelijk maken. Ikzelf ben geen uitzondering hierop, ook al werd ik sinds mijn jongste jaren opgevoed om later koningin te worden...Het gebrek een vrouw te zijn, is het grootste gebrek van allemaal.' (geciteerd in Raymond (1994) Christine Reine de Suède: Apologies)
Man zijnde kan ik bij dit eerste citaat enkel wat conspirerend en waarheidsconfirmerend gegniffel ten berde laten rijzen, meerbepaald wanneer ik de Patricia Ceysensen der Vlaamse politiek de revue mijner gedachten laat passeren. Een volgend stuk behandelt een ander met smaad bejegend schepsel van wie de bestiale capaciteiten nog vers in het collectief geheugen liggen: de Duitser.
'Beeldt u maar niet in dat er enig verschil is tussen wilde beesten en Duitsers; ik kan u verzekeren dat van alle dieren op aarde, een Duitser nog het minst op een Mens lijkt. Het is zelfs beter om een ketter dan een Duitser te zijn, want een ketter kon tenminste nog katholiek worden, terwijl een beest nooit een redelijk wezen kan worden. Moge deze plek vervloekt zijn en alle stomme bruten die hier verwekt worden.' (brief Christina in Hamburg aan kardinaal Azzolino, 20 april 1667)
Vreemd genoeg zet ze zich in beide schrijfsels af tegen alles wat ze zelf is: vrouw, hoewel er toendertijd erg veel twijfel over haar natuur bestond (hermafrodiet? transseksueel?) en Duits, als dochter van een Duitse moeder en kleindochter van een Duitse grootvader.
Gelukkig heeft ze ook zinnen gebaard die meer filosofische waarheid benaderen en minder gewag maken van haar provocerende en dwaze karakter:
'De mens is een niemendal, slechts gehuld in een lompje leven.' (Les Sentiments nr. 429, geciteerd in Bildt (1906) Pensées de Christine)
bib: Veronica Buckley (2004) Christina, Queen of Sweden, London-New York.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten